İklim değişikliği dünyanın tüm mercan kayalıklarının beyazlamasına neden olabilir

Şeysellerdeki mercan kayalıkların büyük bir kısmı El Niño kasırgası, beyazlama, balıkçılık ve deniz suyunun ısınması nedeniyle ölüyor. Fotoğraf: Kadir van Lohuizen/NOOR
Şeysellerdeki mercan kayalıkların büyük bir kısmı El Niño kasırgası, beyazlama, balıkçılık ve deniz suyunun ısınması nedeniyle ölüyor. Fotoğraf: Kadir van Lohuizen/NOOR

Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) eğer aynı eğilimler devam eder ve dünya sera gazı emisyonlarını azaltamazsa, dünyadaki tüm mercan kayalıklarının her yıl beyazlanma riski altına gireceğini bildirdi.

UNEP ve ortakları tarafından fonlanan ve Nature Scientific Reports dergisinde yayınlanan çalışma sonuçlarına göre Tayvan, Turks ve Caicos Adalarındaki mercan kayalıkları beyazlanmadan etkilenecek ilk yerler olacak. Onları, Bahreyn, Şili, ve Fransız Polinezyasındakiler izleyecek.

Çevreciler için bu çalışmanın sonuçlarının adeta bir hazine değerinde olduğunu belirten UNEP başkanı Erik Solheim çalışmanın ortaya çıkardığı projeksiyonların daha da geç olmadan nerelerde hala bir şeyler yapabilmek için zaman olduğunu ortaya çıkardığını söyledi.

2014-2016 yılları arasında en uzun süren mercan kayalıkları beyazlaması Avustralya’daki Büyük Bariyer Resifi’nde (Great Barrier Reef) yaşandı. Bu resifteki mercan kayalıklarının yüzde 90’ı beyazladı ve bunun sonucunda mercanın yüzde 20’si yok oldu.

Hükümetler Paris İklim Anlaşmasında taahhüt ettiklerini yaparlarsa, ve küresel ısınma 2 derecenin altında kalırsa mercan kayalıklarının ısınan denizlere adapte olmaları için 11 yıl kazanılmış olacak.

Mercanlar deniz suyundaki sıcaklıktan etkilenirse mercanlarla birlikte yaşayan ve onlara besin sağlayan algiler dışarı atılıyor. Bu durum mercanların enerjisini elinden alıp ağarmasına yani beyazlamasına neden oluyor. Yıllar içinde bazı mercanlar bu durumun etkisinden kurtulup yeniden renklerini ve canlılıklarını kazanabilse de önemli bir kısmı toparlanamıyor ve yok oluyor.